„Leczę z szarości polską szkołę”. Spotkania z Jakubem Tylmanem

Szczegóły

Hanna Ciepiela, Monika Simonjetz

Odsłony: 549

– Wierzę, że w polskich szkołach zaczął wiać kolorowy wiatr. I ten wiatr musimy wykorzystać – mówił Jakub Tylman, pedagog, nauczyciel, inicjator kampanii „Szkoła bez zadań domowych” na spotkaniach autorskich, które odbyły się na przełomie 2023 i 2024 r. w Zielonej Górze i Gorzowie Wielkopolskim.

11 grudnia 2023 r. Jakub Tylman spotkał się z rodzicami, bibliotekarzami i nauczycielami w mediatece Góra Mediów Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Cypriana Norwida w Zielonej Górze. 18 stycznia 2024 r. odwiedził I Liceum Ogólnokształcące w Gorzowie.

Jakub Tylman nazywany jest współczesnym Panem Kleksem:

– Skąd wzięło się przezwisko? Może stąd, że staram się tworzyć w polskiej szkole miejsca magiczne, w których uczniowie czują się dobrze. I w których, tak jak w Akademii pana Kleksa, jest miejsce dla każdego. Każdy może realizować swoje marzenia.

W 2022 r. Jakub Tylman otrzymał nagrodę imienia Ireny Sendlerowej „Za naprawianie świata”. Został wyróżniony Nagrodą im. Janusza Korczaka. Zwyciężył w Plebiscycie Radiowej Czwórki NIEPRZECIĘTNI 2022. Wyróżniony w konkursie Wielkopolski Nauczyciel Roku 2022. Odznaczony Medalem Komisji Edukacji Narodowej za zasługi dla oświaty i wychowania oraz przez Zarząd Województwa Wielkopolskiego Odznaką Honorową za zasługi dla województwa wielkopolskiego. Przez wiele lat był nauczycielem przedmiotów artystycznych w Publicznej Szkole Podstawowej im. Kawalerów Orderu Uśmiechu w Śremie, obecnie jest jej dyrektorem. To człowiek wielu pasji i niespożytej energii, autor opowiadań edukacyjnych dla dzieci, a także wydanej w 2023 r. książki Jak pokolorować szkołę?, którą zaprezentował na zielonogórskim i gorzowskim spotkaniu.

– Jak byłem mały, marzyłem, że będę lekarzem lub nauczycielem – mówił. – Nie byłem jednak dobrym, grzecznym uczniem i zawsze mi powtarzano, że jestem „za głupi na lekarza”. Zostałem więc nauczycielem i leczę z szarości polską szkołę, leczę polski system oświaty.

Na pytanie, jak zmieniać szkołę, odpowiedział, że zmiany zależą od nas:

– My zawsze na coś czekamy, np. że przyjdzie nowy minister i że będzie miał czarodziejską różdżkę i odczaruje polską szkołę. A to nigdy się nie wydarzy. Być może zmienią się przepisy, być może nowy minister coś nam ułatwi, ale to my, nauczyciele, musimy wziąć się do roboty. Im szybciej to zrozumiemy, tym szybciej nasze szkoły staną się piękne, piękne nie tylko wizualnie, ale piękne też w środku. Z szacunkiem do ucznia.

Bohater spotkania opowiedział o swojej „kolorowej” szkole w Śremie z nietypowymi pracowniami, kinem, miasteczkiem edukacyjnym. W szkole tej od kilku lat nie ma zadań domowych.

– Wielu nauczycieli mówi, że zadania domowe są potrzebne, że mają sens. Mają sens, jeśli są mądre – przekonywał. – Na pewno nie są mądre zadanie w stylu „piąte ze strony 73”. One uczą tylko kombinowania, ściągania i oszukiwania. Może lepiej takie zadanie rozwiązać w klasie, poświęcić te dziesięć minut. I może wtedy zostanie jakiś ślad w głowach uczniów...

Kliknij, aby powiększyć

Zielonogórskie spotkanie z Jakubem Tylmanem zostało przygotowane przez Wojewódzką i Miejską Bibliotekę Publiczną im. Cypriana Norwida w porozumieniu z Biblioteką Publiczną Miasta i Gminy w Jasieniu w ramach ogólnopolskiej trasy promocyjnej koordynowanej przez wydawnictwo Mamania. Gorzowskie spotkanie z Jakubem Tylmanem zorganizowały: I Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki, Szkoła Podstawowa nr 13 im. Arkadego Fiedlera i Wojewódzki Ośrodek Metodyczny. Całość prowadziła Magdalena Płatonow, kierowniczka Biblioteki Pedagogicznej WOM-u. Moderatorem w Zielonej Górze był Łukasz Michałkiewicz, dyrektor Biblioteki – Centrum Kultury w Jasieniu. Na profilu facebookowym zielonogórskiej mediateki Góra Mediów znajdziemy podsumowanie: „Szkoła nie może być nudna! Wszyscy musimy szukać pomysłów, dużo pracować i inspirować innych, żeby stworzyć jak najlepsze warunki do pracy, nauki i zabawy dla naszych dzieci, rodziców, uczniów i nauczycieli. Gdzie szukać inspiracji, od kogo otrzymać wsparcie i jak aktywizować lokalne środowisko, o tym wszystkim mogliśmy posłuchać w czasie spotkania z Jakubem Tylmanem w mediatece Góra Mediów wokół książki Jak pokolorować szkołę? Rozmowa była bardzo żywiołowa, ciekawa i twórcza, a Jakub Tylman pokazał zgromadzonym gościom: nauczycielom, bibliotekarzom i aktywistom społecznym, jak mądrze rozwijać swój i innych potencjał, żeby młode pokolenia miały świetny start w przyszłość. Nie czekajmy, lecz działajmy! Z takim mottem w głowie wyszliśmy z bardzo udanego spotkania” (https://www.facebook.com/GoraMediow).

Jak pokolorować szkołę to wyjątkowa książka nauczyciela, który od kilkunastu lat stara się unikać schematów i działać nieszablonowo. Autor, którego życiowe motto brzmi: „nie ma rzeczy niemożliwych”, dzieli się pomysłami na odnalezienie i rozbudzenie kreatywności w dzieciach. Realizując oddolne inicjatywy, pokazuje, że wiara, odwaga, determinacja potrafią przenosić góry i można nawet w obecnych warunkach uczynić polską szkołę – wymagającą gruntownej reformy – lepszą.

W książce przeczytamy o reniferach w szkolnym ogrodzie, szkolnym kinie dla uczniów, salach lekcyjnych wyglądających jak dżungla… Inspirujący przekaz wzmacniają wywiady z Zytą Czechowską, Ewą Drobek, prof. Romanem Leppertem, Iwoną Pietrzak-Płachtą, Anną Konarzewską, Markiem Grzywną i Mateuszem Kacprowskim. Całość stanowi dawkę świeżych pomysłów na przekształcenie tradycyjnej szkoły w przyjazną, pełną kreatywności przestrzeń.

Hanna Ciepiela
Monika Simonjetz
fot. Monika Żołędziejewska