Lubuskie Wawrzyny 2024
- Szczegóły
- Piotr Prusinowski
- Odsłony: 710
Galę rozdania Lubuskich Wawrzynów 2024, która odbyła się 27 lutego 2025 roku, należy uznać za wydarzenie o znaczeniu jubileuszowym. Minęły bowiem równo trzy dekady od czasu, gdy w 1995 roku po raz pierwszy przyznano Lubuskie Wawrzyny Literackie (laureatem nagrody za rok 1994 w kategorii prozatorskiej został Janusz Koniusz, a w dziedzinie poezji – debiutujący wówczas Krzysztof Fedorowicz). Na przestrzeni kolejnych dziesięcioleci konkurs powiększył się o dwie nowe kategorie – Lubuski Wawrzyn Naukowy i Lubuski Wawrzyn Dziennikarski. Jest to obecnie największa tego typu impreza w województwie, w szerokim zakresie promująca osiągnięcia twórców i badaczy zasłużonych dla regionu, umacniająca poczucie dumy z lokalnej kultury i nauki.
Tegoroczna edycja konkursu cieszyła się dużym zainteresowaniem. Do Lubuskiego Wawrzynu Literackiego wpłynęło łącznie aż 48 książek (w tym 26 w kategorii proza i 22 w kategorii poezja), a do Lubuskiego Wawrzynu Naukowego – 18 pozycji. 13 osób nadesłało zgłoszenia do Lubuskiego Wawrzynu Dziennikarskiego. Jedynie trzy zgłoszone pozycje nie spełniły warunków regulaminowych, w związku z czym nie zostały zakwalifikowane do udziału w konkursie.
Nad koordynacją całego przedsięwzięcia czuwała Żaneta Cierach, II zastępca dyrektora biblioteki. Obowiązki sekretarzy pełnili: Agnieszka Urbaniak (LWL – kategoria proza), Martyna Zawieja (LWL – kategoria poezja), dr Piotr Prusinowski (LWN) i dr Barbara Curzytek (LWD).
26 lutego, w przeddzień ceremonii rozdania Wawrzynów, w bibliotece odbyło się 5. Lubuskie Dyktando Ortograficzne „Połam Pióro”, przeprowadzone pod patronatem prof. Jerzego Bralczyka. Tytuł Mistrzyni zdobyła Agnieszka Wyrzykowska, I Wicemistrzynią została Mirosława Dulat, zaś II Wicemistrzynią – Marta Żukowska.
Uroczystego otwarcia gali, prowadzonej przez Karolinę Kamińską z Radia Zachód i Kamila Babiarczuka z TVP 3 Gorzów Wielkopolski, dokonali szefowie instytucji odpowiedzialnych za organizację wydarzenia: dr Andrzej Buck, dyrektor Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Cypriana Norwida w Zielonej Górze oraz Sławomir Szenwald, dyrektor Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie Wielkopolskim. Patronat honorowy nad uroczystością objęli: Wojewoda Lubuski Marek Cebula, Marszałek Województwa Lubuskiego Marcin Jabłoński, Prezydent Miasta Zielona Góra Marcin Pabierowski oraz Prezydent Miasta Gorzowa Wielkopolskiego Jacek Wójcicki. Współorganizatorem gali i sponsorem transmisji na żywo był Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego, a partnerami konkursu – zielonogórskie i gorzowskie oddziały Związku Literatów Polskich, Uniwersytet Zielonogórski, Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (Collegium Polonicum w Słubicach) oraz Zamiejscowy Wydział Kultury Fizycznej w Gorzowie Wielkopolskim (Filia Akademii Wychowania Fizycznego im. Eugeniusza Piaseckiego w Poznaniu).
O przyznaniu nominacji i nagród zadecydowali członkowie poszczególnych kapituł. Skład kapituły Lubuskiego Wawrzynu Literackiego w kategorii proza tworzyli: dr hab. Wojciech Browarny, prof. Uniwersytetu Wrocławskiego (przewodniczący), prof. dr hab. Karol Maliszewski (Uniwersytet Wrocławski) i ks. dr hab. Andrzej Draguła, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego, a w kategorii poezja: prof. dr hab. Małgorzata Mikołajczak (przewodnicząca, Uniwersytet Zielonogórski), prof. dr hab. Wojciech Ligęza (Uniwersytet Jagielloński) i prof. dr hab. Marian Kisiel (Uniwersytet Śląski).
Kapituła Lubuskiego Wawrzynu Naukowego obradowała w składzie: prof. dr hab. inż. Justy na Patalas-Maliszewska (przewodnicząca, Uniwersytet Zielonogórski), prof. dr hab. Grzegorz Kucharczyk (Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim), dr hab. Justyna Krauze-Pierz, prof. Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, prof. dr hab. Tomasz Jurek (Zamiejscowy Wydział Kultury Fizycznej w Gorzowie Wielkopolskim, Filia Akademii Wychowania Fizycznego im. Eugeniusza Piaseckiego w Poznaniu) i dr Piotr Prusinowski (Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna im. Cypriana Norwida w Zielonej Górze).
W składzie kapituły Lubuskiego Wawrzynu Dziennikarskiego znaleźli się prof. dr hab. Jolanta Chwastyk-Kowalczyk (przewodnicząca, Uniwersytet im. Jana Kochanowskiego w Kielcach), Marcin Ogdowski (dziennikarz i pisarz, były korespondent wojenny) i dr hab. Dominika Narożna, prof. Uniwersytetu Zielonogórskiego.
Laureatem 31. edycji Lubuskiego Wawrzynu Literackiego w kategorii proza został Marcin Mielcarek za powieść Skoczek, a w dziedzinie poezji – Bartosz Konopnicki za tomik Zapisy promieniowania. W pierwszej z wymienionych kategorii nominacje otrzymali Paulina Pudło (Upierz) i Paweł Jakub Sochacki (Dusze niczyje), w drugiej natomiast Maria Fraszewska (Od mięty i od męty) i Krzysztof Fedorowicz (Zimowe cięcie winorośli). Kapituła przyznała także Nagrody Rektora Akademii im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim za Debiut Literacki – Srebrne Sokole Pióra. Zdobywczynią tego wyróżnienia w kategorii prozatorskiej została Katarzyna Grabias-Banaszewska za zbiór opowiadań Geranium, a zanajlepszą debiutantkę w dziedzinie poezji uznano Agnieszkę Tymoszczuk, autorkę tomiku wierszy to ciche zwierzę jakie tam w tobie. Dyplomy Honorowe za całokształt twórczości otrzymali: Beata Igielska, Tadeusz Kolańczyk, Eugeniusz Kurzawa oraz – pośmiertnie – dr Włodzimierz Kwaśniewicz.
Laureatem 20. edycji Lubuskiego Wawrzynu Naukowego został Grzegorz Urbanek za monografię Bastion niemczyzny na nowym pograniczu. Powiat międzyrzecki w latach 1918-1939. Do nagrody nominowano również Martę Bąkiewicz za Literackie dorzecze Odry. Wokół narracji polskich i niemieckich twórców po 1945 roku i Agnieszkę Dylewską za „Grünberger Hauska lender”. Literackie zwierciadło zielonogórsko-kożuchowskiej mikroprowincji (1910-1940). Decyzją kapituły nagrodę Rektora UAM w Poznaniu za Najlepszą Książkę Popularnonaukową (Małe Srebrne Pióro) otrzymała Izabela Korniluk, autorka publikacji Hegemonia Zastalu. Dzieje Zaodrzańskich Zakładów Przemysłu Metalowego „Zastal” w Zielonej Górze (1945-1991). Wyrazem uznania dla walorów edytorskich książki Zbigniewa Bujkiewicza Zielonogórskie domy i ich twórcy z przełomu XIX i XX wieku był specjalny dyplom przyznany jej wydawcy – Wydawnictwu Archiwum Państwowe w Zielonej Górze.
Zwycięzcą 11. edycji Lubuskiego Wawrzynu Dziennikarskiego okazał się Zbigniew Borek, twórca artykułów opublikowanych na łamach „Polityki”: Kadry znad Warty, Teatr obłudy, Wiedzieli, a nie uwierzyli, „Pacjent biologicznie był martwy”. Rozmawiamy z ukraińskim lekarzem oskarżonym o zabójstwo. Nominacje przypadły Monice Bartkowicz-Krzysztof za audycje emitowane w Radiu Zachód (Z potrzeby serca, Dwie twarze, Oto kobieta, Muzyka dla głodnych) oraz Maciejowi Piotrowskiemu, który otrzymał wyróżnienie dla młodego dziennikarza za reportaże wyemitowane na antenie TVP 1 w programach „Reporterzy” i „Magazyn Ekspresu Reporterów”: Winnych brak, Prezes i jego prywatny folwark, Horror Amandy z Kolumbii, Winogrona i mleko matki. Do tego właśnie wyróżnienia kapituła nominowała także Mateusza Kasperczyka za materiał emitowany w Ak demickim Radiu Index, portalu wzielonej.pl (Magazyn Kulturalny „Niezła Sztuka”, Wehikuł Czasu w Zatoniu. Warto odwiedzić Muzeum PRL-u, Premiera w Lubuskim Teatrze! Czas na „Balladynę”, Jak rozmawiać o emocjach? Odpowiedź w książce Kai Buchowskiej) oraz Mateusza Pojnara za artykuły opublikowane w „Gazecie Lubuskiej” (Odra powiedziała „sprawdzam”, Żeby świat się nie rozpadł, Był sobie kiosk, Pomaganie przez kopanie).
Po raz kolejny przeprowadzono plebiscyt, w którym czytelnicy mogli zagłosować online na każdą spośród publikacji zgłoszonych do Lubuskich Wawrzynów. Oddano 3981 głosów, w tym 3074 ważne i 907 nieważnych. I miejsce zdobyła praca Mia100 lubuskie. Tom 1: Zielona Góra, przygotowana przez zespół autorski w składzie: Michał Pszczółkowski, Inna Abramiuk, Wiktoria Maria Papaj, Katarzyna Ciesielska, Maria-Alexandra Keresztyen, Tomasz Radzik, Yelyzaveta Kasishcheva. Na tę pozycję zagłosowało aż 916 czytelników. Na kolejnych miejscach uplasowały się kolejno: Paradymgnaty Ryszarda Jasińskiego (449 głosów), Zupełnie niedaleko gdzieś dwa kroki za... i głębiej Moniki Miłosz (227 głosów), Niebo pękało sierpniem Krystyny Woźniak (178 głosów) oraz Pomiędzy. W świetle latarni Zofii Mąkosy (166 głosów).
Zwycięzcom poszczególnych kategorii konkursowych należą się serdeczne gratulacje, a wszystkim uczestnikom – wielkie podziękowania. Lubuskie Wawrzyny na trwałe już wrosły w kulturalny pejzaż Zielonej Góry i całej Ziemi Lubuskiej, a ich tegoroczną edycję uznać trzeba za kolejny sukces pisarzy, naukowców i dziennikarzy związanych z regionem.
Piotr Prusinowski